“Min jagħmel tajjeb lil wieħed barrani jaħbat ħażin, u min jobgħod l-irbit moħħu mistrieħ. Wieħed nieqes mis-sens iħabbat idu, u jagħmel tajjeb għal għajru. La tkunx wieħed minn dawk li jħabbtu fuq idhom, u jagħmlu tajjeb għad-djun. Jekk ma jkollokx biex trodd, għax għandhom jeħdulek soddtek minn taħtek?” (Proverbji 11:15; 17:18; 22:26-27).
“Iħabbtu fiq idhom” kienet użanza orjentali. Illum dil-prattika hi ekwivalenti għal meta tiffirma kuntratt u tieħu b’idejn dak li tagħmel il-kuntratt miegħu. Mela t-tifsira ta’ dal-proverbju hi illi wieħed m’għandux jintrabat b’kuntratt biex jidħol garanzija personali għad-dejn ta’ ħaddieħor. Hawnhekk u f’passi oħra Alla jwissina bil-qawwa kontra dil-prattika. Dawn huma xi pariri dwar das-suġġett:
1. L-Iskrittura tagħmilha ċara li mhux sewwa li tagħmel tajjeb għal ħaddieħor. “Wieħed nieqes mis-sens iħabbat idu, u jagħmel tajjeb għal għajru” (Proverbji 17:18).
2. Ir-riżultat jista’ jkun rovina u nkwiet kbir għalik u l-familja tiegħek. “Min jagħmel tajjeb lil wieħed barrani, jaħbat ħażin; min jobgħod l-irbit moħħu mistrieħ” (Proverbji 11:15).
3. Jekk wieħed intrabat b’dal-mod għandu jfittex bil-ħeġġa kollha biex jeħles minn din-nasba. “Ibni, jekk għamilt tajjeb lil għajrek, jekk għal wieħed barrani ħabbatt idek, int intrabatt bi kliem xofftejk, inqbadt bi kliem fommok; agħmel dan issa, ibni, u eħles lilek innifsek. Billi int ġejt taħt idejn għajrek, mur umilja ruħek u sus wara għajrek. La tagħtix ngħas lil għajnejk, u lil xfar għajnejk lanqas mistrieħ. Eħles bħal għażżiela minn id il-kaċċatur, u bħal għasfur minn id in-nassab” (Proverbji 6:1-5).
Ħalli ħadd ma jabbuża minn dal-prinċipju biex jiskuża l-egoiżmu tiegħu ħalli ma jsellifx jew ma jagħtix karità. Imma almenu tgħallem li hemm ċirkostanzi li fihom l-Iskrittura mhux talli ma tħeġġikx biex tagħti, iżda twissik biex tkun prudenti. F’dal-każ partikolari, biex ma tidħolx garanzija personali ħalli tagħmel tajjeb għad-dejn ta’ ħaddieħor.
Talba: “Mulej, kattar fina sens ta’ għaqal u prudenza fit-trattamenti tagħna ma’ ħaddieħor. Fakkarna dejjem illi aħna membri ta’ xulxin. Tħalliniex nidħlu f’saram bla bżonn jew kapriċċjożament. Filwaqt li nitolbuk biex tagħmilna iżjed u iżjed ġenerużi u karitattevoli, begħidna mit-trappoli finanzjarji. F’isem Ġesù.”
Comments