Imqanqal u disturbat profondament mill-abbużi serjissmi ta’ żmienu, meta l-ġerarkija tal-knisja kienet qed tisloħ u tinganna lin-nies komuni, u sfaċċatament tbiegħ "is-salvazzjoni," Luteru, patri u professur tat-teoloġija, sammar lista ta’ 95 Teżi fuq il-bieb tal-knisja f’Wittenberg. Xi wħud minnhom jixhdu li kien għadu maqbud fil-Kattoliċeżmu, oħrajn juru illi l-istudju tiegħu fl-Iskrittura ma kienx mitluf.
Nislet għadd minnhom:
1. Meta Sidna u l-Imgħallem tagħna Ġesù Kristu qal, ‘Indmu,’ ried il-ħajja kollha tal-fidili li tkun waħda ta’ ndiema.
32. Dawk li jemmnu li jistgħu jkunu ċerti mis-salvazzjoni tagħhom għax għandhom l-indulġenzi jkunu misħutin għall-eternità flimkien mal-għalliema tagħhom.
36. Kull Nisrani tabilħaqq niedem għandu dritt għall-maħfra sħiħa anke mingħajr ittri ta’ indulġenzi.
37. Kull Nisrani, ħaj jew mejjet, jipparteċipa fil-barkiet kollha ta’ Kristu u l-knisja, u dan jingħatalu minn Alla mingħajr indulġenzi.
45. L-Insara għandhom ikunu mgħallma li min jara bniedem fil-bżonn u ma jagħtix kasu, flusu għall-indulġenzi ma jixtrux indulġenzi papali imma l-għadab t’Alla.
62. It-teżor veru tal-knisja hu l-Vanġelju l-aktar qaddis tal-glorja u l-grazzja t’Alla.
92. Abbasso mela għal dawk il-profeti li jgħidu lin-nies ta’ Kristu, ‘Is-sliem, is-sliem!’ meta m’hemmx sliem.
94. L-Insara għandhom ikunu mħeġġa biex ikunu bieżla u jsegwu lil Kristu r-Ras tagħhom imqar sal-mewt.
95. U hekk ikunu konfidenti li jidħlu l-Ġenna b’ħafna taħbit aktarx milli s-sigurtà falża tas-sliem.
L-oppożiżżjoni li ltaqa’ magħhom ġegħlitu jfittex aktar fl-Iskrittura, tant li sa l-1519 seta’ jafferma li ‘l-papa hu l-antikrist innifsu,’ u li l-Knisja Kattolika Rumana kienet maħkuma minn żball enormi.
Inutli ngħattu x-xemx bl-għarbiel. Qabel ma nirritornaw lura għal ras il-għajn tal-Vanġelu, u nixorbu l-ilma safi tiegħu, ruħna tibqa’ fil-mewt. Ma rridux ġlied jew piki; ma jogħġobniex it-tgħajjir u kritika bl-addoċċ. Iżda huwa imperattiv illi l-verità tas-salvazzjoni tkun magħrufa lil kulħadd:
“Għax aħna wkoll konna darba boloh, diżubbidjenti, imqarrqin, imjassrin minn passjonijiet u pjaċiri varji, ngħaddu ħajjitna fil-malizzja u l-għira, odjużi u nobogħdu ’l xulxin. Imma meta dehret il-bontà t’Alla s-Salvatur tagħna, u l-imħabba tiegħu lejn il-bniedem, salvana, mhux minħabba l-opri li konna għamilna fil-ġustizzja, iżda skont il-miżerikordja tiegħu, bil-ħasil tar-riġenerazzjoni u t-tiġdid tal-Ispirtu s-Santu, li sawwab fuqna bl-għana permezz ta’ Ġesù Kristu s-Salvatur tagħna, sabiex, iġġustifikati bil-grazzja tiegħu, insiru werrieta skont it-tama tal-ħajja eterna. Affidabbli l-affermazzjoni; u fuq dawn il-ħwejeġ irridek tinsisti sabiex dawk li emmnu f’Alla jieħdu ħsieb jingaġġaw fl-opri t-tajba; dawn il-ħwejjeġ huma tajbin u siewja għall-bnedmin” (L-appostlu Pawlu, fl-Ittra lil Titu 3:3-8).
Comments